Quan hệ biện chứng giữa sự phát triển lực lượng sản xuất với đa dạng hoá các hình thức sở hữu

đặt vấn đề

Trải qua các giai đoạn lịch sử , con người tồn tại và phát triển như ngày nay là nhờ vào hoạt động lao động sản xuất . Có thể nói , là từ khi con người xuất hiện thì từ đó có lao động sản xuất , chính vì vậy mà sản xuất vật chất là điều kiện trước tiên đảm bảo cho sự tồn tại và phát triển của xã hội . Ăng Ghen chỉ ra rằng : “ Các Mác là người đầu tiên phát hiện ra qui luật phát triển của lịch sử loài người , nghĩa là tìm ra cái sự thật giản đơn ... là trước hết con người cần phải ăn , uống , ở và mặc , trước khi có thể lo đến chuyện làm chính trị , khoa học , nghệ thuật , tôn giáo ...Những thứ đảm bảo cho mọi nhu cầu này của con người hoàn toàn không có sẵn trong tự nhiên , để có nó con người phải sản xuất.”

Trong quá trình sản xuất vật chất con người nên hai mối quan hệ : Một là mối quan hệ giữa con người với giới tự nhiên , hai là mối quan hệ giữa con người với nhau. Mối quan hệ hai mặt đó được biểu hiện thành hai mặt của một phương thức sản xuất đó là lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất .

Sản xuất vật chất là nền tảng cơ bản của đời sống xã hội , sản xuất vật chất còn là nền tảng hình thành tất cả các quan hệ xã hội và đời sống tinh thần của xã hội. Quan hệ xã hội bao gồm quan hệ chính trị , nhà nước pháp quyền , đạo đức , khoa học , nghệ thuật , tôn giáo ... đều hình thành biến đổi và phát triển gắn liền với những cơ sở kinh tế và sản xuất nhất định. Với ý nghĩa đó ta khẳng định sản xuất vật chất là cơ sở và động lực của mọi quá trình tiến bộ xã hội.

Chính vì vậy , việc nghiên cứu mối quan hệ biện chứng giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất có một ý nghiã hết sức to lớn trong thời kì quá độ lên xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay. Có một cái nhìn đúng đắn về mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất sẽ là yếu tố giúp chúng ta tránh được những sai lầm trong quản lí và phát triển xã hội , đồng thời vạch ra những phương hướng phát triển mới phù hợp với quá trình công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước.